Crna Gora: Pregovori Vlade i SPC završeni bez rezultata

Crna Gora: Pregovori Vlade i SPC završeni bez rezultata

Predsednik Vlade Crne Gore Duško Marković saopštio je da su razgovori pravnih eksperata Vlade i eparhija Srpske pravoslavne crkve okončani bez rezultata uprkos “brojnim ustupcima koje je juče i danas napravio Vladin pregovarački tim”.

Pregovori o statusu SPC u Crnoj Gori nastavljeni su u ponedeljak popodne bez konkretnih rezultata a u utorak je održana druga runda, koja je takođe završila neuspehom.

„Tokom druge runde ekspertskih razgovora, prihvatili smo da se postupak utvrđivanja zemljišno-knjižnih upisa iz upravnog postupka premesti u redovni sudski postupak gdje teret dokazivanja vlasništva pada na državu a ne crkvu. U tom smislu predložili smo potpuno novi član 63 Zakona, čime smo prihvatili predloge Crkve. Zatim, da Srpska pravoslavna crkva nastavi sa korišćenjem svih crkvenih i manastirskih objekata, imanja i drugih nepokretnosti koje su državno vlasništvo ili se u sudskom postupku utvrdi da su državno, versko i kulturno dobro. I u tom smislu smo predložili potpuno novi član 64 Zakona, i jasno isključili mogućnost da verske objekte može korisiti bilo koja verska zajednica osim Mitropolije crnogorsko-primorske i drugih eparhije Srpske pravoslavne crkve u Crnoj Gori. Treće – da ove izmene usvojimo već prekosutra na Vladi i prosledimo Parlamentu radi izjašnjavanja u hitnoj proceduri do kraja ovog meseca. Pojednostavljeno – ovo bi značilo da svetinje više nisu napadnute kako to Crkva predstavlja, odnosno da bi izmenama i dopunama Zakona bile u potpunosti i trajno zaštićene,” kazao je premijer Duško Marković u obraćanju javnosti neposredno nakon okončanja druge runde razgovora pravnih eksperata Vlade i Srpske pravoslavne crkve.

On je rekao da ovim ustupcima, čiji su prevashodni ciljevi prevazilaženje nesuglasica i podela u pravoslavnom biću Crne Gore i izgradnja poverenja između Države i Crkve, Vlada sa svoje strane nije postavila bilo kakve uslove.

„Jedini zahtev Vlade bio je registracija svih crkava i verskih zajednica, pa i Srpske pravoslavne crkve i njenih eparhija, po slovu zakona. Registracija, koja je bila obaveza i po ranijem Zakonu. Registracija, na način kako to uređuju sva civilizovana i demokratska društva. Nažalost, crkva je to odbila,” kazao je Marković.

Mitropolija Crnogorsko primorska saopštila je da je njen tim bio suočen sa ucenama a pregovori neiskreni. Zahtev za registraciju je, kako su rekli, ponižavajući.

“Sa žaljenjem konstatujemo da je najnovijim predlogom Vlade pred Crkvu postavljen ultimatum u vidu obavezne registracije Mitropolije i eparhija SPC u Crnoj Gori uprkos činjenici da kao crkvene ustanove postoje na prostoru Crne Gore punih osam vekova. U potpunosti je ignorisano istorijsko postojanje i pravni subjektivitet Mitropolije i eparhija.

Zahtevom Ekspertskog tima Vlade je na taj način ignorisana i odluka Svetog Arhijerejskog Sabora SPC od 26. maja 2006. godine kojom je to najviše telo SPC pod predsedništvom blaženopočivšeg Patrijarha Pavla, priznajući obnovljenu nezavisnost Crne Gore, zapravo izvršilo prijavu tradicionalnog kontinuiteta subjektiviteta drevne Zetske Mitropolije i ostalih episkopija u Crnoj Gori. Navedena odluka je 1. decembra 2006. godine zvanično uručena tadašnjem predsedniku Crne Gore Filipu Vujanoviću.

Smatramo da je, nakon svih navedenih akata Crkve, neviđeno poniženje u vidu ultimatuma Crkvi da se ponovo registruje i da iznova, kao nekakva novoformirana verska zajednica, stiče pravni subjektivitet koji je priznat od svih ranijih vlasti, pa čak i okupatorskih, kroz vekove do danas. Niko i nikada do danas nije postavio pitanje postojanja pravnog subjektiviteta ove Crkve i njenih svojinskih prava na Svetinjama i ostaloj zaveštanoj crkvenoj imovini, o čemu postoji bezbroj dokaza od Otomanske imperije preko Kraljevine Crne Gore do SFRJ,” ističe Mitropolija u saopštenju za javnost.